Kategori: Makaleler

İnsan Neden Geçmişe Dönmek İster? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Analiz Geçmiş, günümüzün gücünü, kurumlarını ve ideolojilerini şekillendiren bir ayna gibidir. İnsanlar genellikle geçmişi idealize eder, belki de mevcut düzenin karmaşıklığından ve adaletsizliğinden kaçmak isterler. Ancak, geçmişe dönme arzusunun siyaseten köklü sebepleri vardır. Geçmiş, hem iktidarın hem de toplumsal düzenin nasıl şekillendiğini anlamamıza yardımcı olan bir zaman dilimi olarak işlev görür. Geçmişin gözlemi, toplumsal yapıları, ideolojik çatışmaları ve iktidar ilişkilerini deşifre etmemize olanak tanır. Peki, insanlar neden geçmişe dönmek ister? Ve bu arzu, toplumsal katılımı, meşruiyeti ve demokrasiyi nasıl etkiler? Geçmişin Siyasi ve Toplumsal Gücü İktidar ve Geçmişin İlişkisi Geçmiş, iktidarın…

İkilem Nedir? Psikolojik Bir Mercekten Anlamaya Başlamak İnsan zihnini merak eden biri olarak sık sık kendi karar süreçlerimi gözlemledim. Bir seçim anında kalbimin hızla çarpması, düşüncelerimin birbirine karışması… Bu içsel türbülansın adı “ikilem”di. Peki gerçekten ikilem nedir? Basitçe iki seçenek arasında kalmak gibi görünse de insan psikolojisi açısından baktığımızda çok daha derin bilişsel ve duygusal süreçleri tetikler. Bu yazıda ikilemi bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji boyutlarıyla inceleyeceğiz; araştırmalar, meta-analizler ve vaka çalışmalarıyla zenginleştirilmiş bir bakış sunacağız. İkilemin Bilişsel Boyutu Bilişsel Çatışma ve Karar Süreçleri Bilişsel psikolojiye göre ikilem, zihinsel bir çatışma durumudur. John R. Anderson’ın ACT-R teorisi gibi bilişsel modeller,…

Türkiye’nin En Uzun Boylu Kadını: Toplumsal Yapı ve Birey Üzerindeki Etkileri Birinin boyunun toplumdaki yeri, fiziksel özelliklerin kişiyi ne kadar tanımladığı, çoğu zaman göz ardı ettiğimiz bir gerçektir. Boy, sadece bir fiziksel ölçü olmanın ötesine geçer; aynı zamanda toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve güç ilişkileriyle şekillenen bir kavramdır. Bir insanın fiziksel özellikleri, genetik mirasından, yaşadığı çevreye, sosyal statüsüne kadar birçok faktörle şekillenir. Ancak toplum, bireyleri genellikle dış görünüşleriyle tanımlar. Bu yazıda, Türkiye’nin en uzun boylu kadını meselesi üzerinden toplumsal yapıları ve bireyler arası etkileşimleri inceleyeceğiz. Boyun, özellikle kadınlar için neden bu kadar önemli olduğunu ve bunun toplumsal eşitsizliklere…

Reduction Nedir Gastronomi? Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyaset Bilimi Analizi Bütün dünya, bir şekilde, her gün bir tür “reduction” ile yüzleşiyor. Bu, sadece bir mutfak tekniği değil; aynı zamanda güç ilişkilerinin, toplumsal düzenin ve iktidar yapılarını anlamada da önemli bir anahtar olabilir. Peki, bu kavram, mutfakta başlangıçtaki çoklu unsurlardan daha sadeleştirilmiş bir sonuca ulaşma süreciyle sınırlı mı, yoksa aslında derin bir siyasal, ideolojik ve toplumsal boyuta mı işaret ediyor? Gastronomideki reduction (saflaştırma, yoğunlaştırma), bir yandan küçülüp yoğunlaşırken, öte yandan güç, iktidar ve meşruiyet gibi kavramların analizinde de benzer bir odaklanma söz konusu olabilir. Bir şeyin ne kadar…

Purge Nasıl Yapılır? Psikolojik Bir Mercekten İnceleme İnsanların içsel dünyası, bazen anlaşılması zor bir labirent gibi gelir. Zihnimizde biriken düşünceler, duygular ve anılar bir noktada birikerek, bir patlama noktasına ulaşabilir. Bu noktada, birçoğumuz duygusal ve zihinsel olarak bir boşalma, bir arınma ihtiyacı hissederiz. Peki, bu “purge” olarak adlandırılan süreç, gerçekten nasıl işler? Purge, kelime olarak bir temizlik veya arınma anlamına gelir, ancak psikolojik bağlamda, bu kavram çok daha derin bir anlam taşır. İnsanların duygusal, bilişsel ve sosyal dünyasında bu tür bir boşalmanın nasıl gerçekleştiğini anlamak, ruhsal sağlığı ve kişisel gelişimi anlamak açısından oldukça önemlidir. Bu yazıda, purge (boşaltma) sürecini psikolojik…

Ahşap Yapıştırıcı Kaç Saatte Kurur? Hikâye Tadında Bir Keşif Geçenlerde eski bir sandalye tamiriyle uğraşıyordum. Sandalyemin bir ayağının altı hafiften gevşemişti. Biraz içim burkularak, yıllarca annemin sandalye olarak kullandığı o eski, ahşap sandalyeyi hayatta tutmaya karar verdim. Fakat tamir ederken ilk sorum şu oldu: Ahşap yapıştırıcı kaç saatte kurur? Yani, düzgün bir şekilde yapıştırmak için ne kadar beklemem gerekir? Bu soruya cevap ararken, aslında çok basit bir iş gibi görünen bir konuda aslında ne kadar çok değişken olduğunu fark ettim. Hadi gelin, birlikte bu soruyu biraz daha derinlemesine inceleyelim ve ahşap yapıştırıcıların kuruma sürelerini hem verilerle hem de gözlemlerimle birleştirerek…

Afaki Tefekkür Nedir? Bilimsel Bir Bakışla Anlayalım Hayat, bazen karmaşık ve hızlı akıyor, değil mi? Her gün bir yerlerden bir şeyler öğreniyoruz, bir yerlere koşuyoruz, ama bazen durup düşünmek için bir an bile bulamıyoruz. Bu noktada, “afaki tefekkür” gibi bir kavram devreye giriyor. Peki, nedir bu afaki tefekkür? Bilimsel bir bakış açısıyla, ama herkesin rahatça anlayabileceği bir şekilde açıklamak gerekirse, aslında zihinsel bir yolculuk yapıyoruz. Afaki Tefekkür: Uçsuz Bucaksız Bir Düşünce Alanı Afaki tefekkür, bir bakıma soyut düşünmeyi ifade eder. Türkçeye Arapçadan geçmiş bir terim olan “afaki,” “gök yüzüne ait” veya “evreni kapsayan” anlamına gelir. “Tefekkür” ise düşünmek, derinlemesine incelemek…

ADC Nerelerde Kullanılır? Küresel ve Yerel Perspektiften Bir Bakış Günümüzde teknoloji o kadar hızlı bir şekilde gelişiyor ki, hemen hemen her alanda karşımıza yeni terimler, yeni kavramlar çıkabiliyor. Örneğin, son zamanlarda sıkça duyduğumuz bir terim olan ADC (Analog-Dijital Çevirici), aslında her gün kullandığımız birçok teknolojinin temelinde yer alıyor. Bursa’da yaşayan, teknolojiye meraklı bir genç olarak, ADC’nin kullanıldığı yerler hakkında konuşmak oldukça heyecan verici. Bugün, hem Türkiye’de hem de dünya genelinde bu teknolojinin nerelerde kullanıldığını inceleyeceğim. ADC Nedir? Öncelikle, ADC’nin ne olduğunu anlamak, bu teknolojiyi daha iyi kavrayabilmek için önemli. ADC, bir analog sinyali dijital bir sinyale dönüştüren bir cihazdır. Yani,…

Yazılımcılar Nerede Çalışabilir? Felsefi Bir Bakış Açısı Hayatımızı şekillendiren teknolojiler her geçen gün derinleşiyor, kodlar ve algoritmalar, dünyayı anlama biçimimizi yeniden inşa ediyor. Fakat bir soruyu sormadan edemiyoruz: Teknolojiye dayalı bu dijital dünyada, yazılımcıların çalışma yerleri aslında sadece fiziksel mekanlarla mı sınırlıdır, yoksa daha derin, felsefi bir düzeyde anlam arayışını da içerir mi? Yazılımcılar nerede çalışabilir? Teknolojinin ve bilişimin yükseldiği bu dönemde, bu soruyu etik, epistemolojik ve ontolojik açılardan sorgulamak, insanlık durumumuzu daha derinlemesine anlamamıza yardımcı olabilir. Bu yazının arkasındaki soru, yazılımcıların çalışma yerlerinin sadece bir işyerinin duvarlarıyla sınırlı olup olmadığını, yoksa daha büyük bir varoluşsal anlam taşıyıp taşımadığını sorgulamaktır.…

Kiraz Ağacı Nasıl Sulanır? Felsefi Bir İnceleme Bir kiraz ağacının köklerine su verirken, çoğu insan sadece basit bir bahçe işini yerine getirdiğini düşünür. Ancak, belki de bu kadar sıradan bir eylem, aslında çok daha derin bir soruyu gündeme getiriyor: Doğanın ihtiyaçları ve insanın müdahalesi arasındaki dengeyi nasıl kurarız? Sadece su değil, aynı zamanda toprağa, yaşamın dinamiklerine, büyümenin öyküsüne ve belki de insanlık tarihine bir bağ kuruyoruz. Bir kiraz ağacını sulamak, doğal dünyayla olan ilişkimizi yeniden düşünmemizi sağlar. Etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefi alanlar, bu gibi sıradan eylemleri bile derin bir şekilde incelememize yardımcı olabilir. Kiraz ağacının nasıl sulanması gerektiği…